{"title":"Rola makrofagów i monocytów w infekcji SARS-CoV-2 i w ciężkim przebiegu COVID-19","authors":"J. Kubiak","doi":"10.36921/kos.2021_2826","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2826","url":null,"abstract":"W tej pracy przeglądowej opisuję, w jaki sposób makrofagi biorą udział zarówno w obronie organizmu przed zakażeniem SARS-CoV-2 i COVID-19 i jak mogą przyczyniać się do ciężkiego przebiegu tej choroby. Makrofagi stanowią pierwszą linię obrony organizmu przed wniknięciem wirusów, w tym koronawirusa SARS-CoV-2. Wywołują one m.in. stan zapalny pozwalający na konsolidację działania całego układu odpornościowego w COVID-19. Makrofagi są jednak również zakażane koronawirusem, a wówczas wydzielają zbyt dużo cytokin i tracą zdolność do wygaszania stanu zapalnego. Nikotyna, działając na receptory nikotynowe ACh α4/α7 (nAChR) może łagodzić prozapalne działanie zakażonych SARS-CoV-2 makrofagów i zmniejszać wywołaną przez nie burzę cytokinową w płucach. Monocyty, które są komórkami prekursorowymi makrofagów, i makrofagi tkankowe mogą przenosić SARS-CoV-2 u pacjentów do takich narządów jak: jądra, najądrza czy trzustka i wywoływać w nich proces zapalny, który w przypadku trzustki może powodować cukrzycę.","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"24 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"85322692","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Agnieszka Kwiatek, Monika Adamczyk-Popławska, A. Szuster-Ciesielska
{"title":"Obecnie stosowane oraz nowe strategie terapii przeciwko COVID-19","authors":"Agnieszka Kwiatek, Monika Adamczyk-Popławska, A. Szuster-Ciesielska","doi":"10.36921/kos.2021_2830","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2830","url":null,"abstract":"COVID-19 (ang. coronavirus disease 2019) to nazwa ostrej choroby zakaźnej układu oddechowego, wywołanej zakażeniem wirusem SARS-CoV-2. Pomimo długiego okresu trwającej pandemii, sposoby leczenia COVID-19 pozostają skromne. W poniższej pracy przedstawiamy informacje dotyczące dostępnych oraz potencjalnych terapeutyków będących związkami różnych typów. Podkreślamy również, że poszukiwania nowych strategii z jednej strony są przyśpieszone ze względu na dostępność dużej liczby pacjentów, ale z drugiej strony trzeba pamiętać o krytycznej weryfikacji wyników planowanych i przeprowadzonych badań klinicznych.","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"66 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"90739985","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"COVID-19 we Francji","authors":"J. Kubiak","doi":"10.36921/kos.2021_2825","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2825","url":null,"abstract":"Francja była jednym z tych krajów europejskich, w których pandemia COVID-19 rozpoczęła się na samym początku 2020 r. To tu zidentyfikowano pierwszego pacjenta z COVID-19 w Europie. W artykule opisuję subiektywne kalendarium wydarzeń związanych z przebiegiem pandemii w tym kraju. Przedstawiam pewne wybrane zjawiska i etapy pandemii COVID-19 we Francji, które mogą mieć znaczenie dla oceny, czy walka z tą plagą była prowadzona dobrze czy źle. Ostateczne oceny będzie wystawiać historia.","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"41 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"88007088","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Oglądać na raz dwa filmy. Lucjan Wolanowski (1920-2006) pisarz, podróżnik, dziennikarz","authors":"Dariusz Rott","doi":"10.36921/kos.2021_2813","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2813","url":null,"abstract":"Lucjan Wilhelm Wolanowski (urodzony jako Lucjan Kon, 26 lutego 1920 w Warszawie, zmarł 20 lutego 2006 w Warszawie). Polski dziennikarz, pisarz, podróżnik, tłumacz, doradca Wydziału Informacji Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Wolanowski studiował chemię w Instytucie Politechnicznym w Grenoble (Francja, 1938-1939). Latem 1939 r. wrócił na wakacje do Polski i tu zastała go II wojna światowa. Podczas okupacji był żołnierzem Armii Krajowej i współpracownikiem prasy podziemnej. Po wojnie pracował w Polskiej Agencji Prasowej. Był sprawozdawcą z konferencji dla zagranicznych dziennikarzy akredytowanych w Ministerstwie Spraw Zagranicznych w Warszawie. Pracował jako dziennikarz dla tygodnika Przekrój (1945-1950), tygodnika ilustrowanego Świat (1951-1969), jak również dla czasopism Dookoła Świata (1969-1976) i Magazyn Polski (1976-1984). W latach 1962-1963 był akredytowany przy wojskach ONZ w czasie operacji desantowych na Nowej Gwinei. W 1965 r. był stypendystą Departamentu Stanu USA. Był jedynym, pochodzącym ze wschodniej Europy członkiem międzynarodowej grupy reporterów obecnym na Przylądku Kennedy'ego w czasie wystrzelenia pojazdu kosmicznego Gemini 5 (USA, Florida, 1965). W latach 1967-1968 pełnił funkcję doradcy Wydziału Informacji WHO w Genewie, a następnie w New Delhi, Bangkoku i Manili. Autor 25 książek reportażowych, tłumaczonych na siedem języków.","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"37 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"75604535","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Charakterystyka betacoronavirusów oraz wariantów SARS-CoV-2","authors":"Agnieszka Kwiatek, Inga Dudek","doi":"10.36921/kos.2021_2832","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2832","url":null,"abstract":"SARS-CoV-2, czynnik etiologiczny choroby koronawirusowej 2019 (COVID-19), pojawił się w Chinach w 2019 i rozprzestrzenił się globalnie, powodując pandemię. W niniejszej pracy przedstawiamy stan wiedzy o SARS-CoV-2 uwzględniając budowę i rolę białek: kolca S, E, M i N, a także cykl replikacyjny tego wirusa. Szczególnie istotne jest białko kolca ponieważ w trakcie rozwoju pandemii pojawiły się różne warianty wirusa SARS-CoV-2, które dotyczą głównie zmian w tym białku, a charakteryzują się zwiększoną infekcyjnością. ","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"316 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"77933862","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Szczepienia- dlaczego są ważne?","authors":"Martyna Jankowiak, Piotr Trzonkowski","doi":"10.36921/kos.2021_2808","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2808","url":null,"abstract":"Szczepienia są najprostszą i najbardziej skuteczną metodą ochrony przed zachorowaniem na choroby infekcyjne (wirusowe i bakteryjne). Są bardzo bezpieczną metodą, dzięki której szczepić można od wieku noworodkowego aż po wiek podeszły. Każda nowo powstała szczepionka, a także następnie każda wyprodukowana seria przechodzi szereg badań potwierdzających skuteczność, bezpieczeństwo i wykluczające możliwość zanieczyszczenia. Badania nad wprowadzaniem nowych technologii trwają nieustannie, równolegle z próbami obniżenia kosztów produkcji aby udostępnić preparat na coraz szerszą skalę. Wysoki procent wyszczepienia społeczeństwa uzyskiwany dzięki sumiennemu przestrzeganiu kalendarza szczepień jest bardzo istotny dla uzyskania odporności zbiorowej. W konsekwencji wysokiego odsetka uodpornienia (zazwyczaj 90-95%) chronieni są zarówno zaszczepieni jak i, pośrednio, niezaszczepieni.","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"10 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"91339310","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Matematyka w epidemiologii. Jak modelować COVID-19?","authors":"Urszula Foryś, Agnieszka Dzwonkowska, J. Krawczyk","doi":"10.36921/kos.2021_2828","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2828","url":null,"abstract":"W artykule przedstawimy klasyczne podejście do matematycznego modelowania procesów epidemicznych, poczynając od modelu Kermacka-McKendricka, a kończąc na modyfikacjach najprostszych modeli, które są uwzględniane przy opisie dynamiki pandemii COVID-19. Wyjaśnimy ideę współczynnika odnowienia infekcji R0, a także pokażemy na prostym przykładzie, jak można wyznaczyć ten współczynnik.","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"14 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"74625917","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Genetyka pandemii COVID-19","authors":"M. Sanak","doi":"10.36921/kos.2021_2821","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2821","url":null,"abstract":"Błyskawiczne rozprzestrzenianie się zakażenia wirusem SARS-CoV-2 ma swoją przyczynę nie tylko w biologii tego łatwo przekazującego się zakażenia, lecz również w zwiększeniu mobilności globalnej populacji oraz szybkości transportu międzynarodowego. Z perspektywy historycznej, pandemie wirusowe występowały już w czasach nowożytnych, były spowodowane przeskokiem na człowieka wirusa z rezerwuaru zwierzęcego i również objęły setki milionów mieszkańców ziemi. Dzięki osiągnięciom diagnostyki molekularnej i nowym metodom sekwencjonowania jesteśmy świadkami bieżącej oceny stanu epidemicznego indywidualnych populacji oraz szybkiej ewolucji wirusa. Wpływ tych osiągnięć medycyny na sam przebieg pandemii pozostał umiarkowany. Największe sukcesy w jej opanowaniu odniosły izolowane geograficznie Australia i Nowa Zelandia, które po prostu zamknęły granice zewnętrzne i wprowadziły wielomiesięczne restrykcje dla obywateli. Zostały opracowane szczepionki przeciwko COVID-19, które przetestowano i zatwierdzono do zastosowania. Ich działanie ochronne przed ciężkim zachorowaniem nie budzi wątpliwości. Jednakże następna fala zakażeń COVID-19 ogarnia kolejne kraje, zmienia się jedynie struktura demograficzna chorych, którym młodszy wiek i dobre samopoczucie dawało ułudę wrodzonej odporności.","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"22 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"81524788","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Czy zaburzenia węchu i smaku są objawem neurotropizmu wirusa SARS-CoV-2","authors":"Adam S. Dadok, P. Sowa","doi":"10.36921/kos.2021_2822","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2822","url":null,"abstract":"W listopadzie 2019 r. w Wuhan doszło do wystąpienia pierwszych przypadków infekcji wirusa SARS-CoV-2 wywołującego COVID-19. Epidemia rozwijała się w szybkim tempie obejmując swoim zasięgiem cały świat, a 11.03.2020 WHO uznała COVID-19 za pandemię. Przebieg COVID-19 jest zróżnicowany. Może przebiegać pod postacią zakażenia bezobjawowego, po zespół objawów doprowadzających do ciężkiej niewydolności oddechowej i w efekcie do śmierci. Najczęstszymi objawami infekcji są kaszel, gorączka, bóle mięśniowe, duszność. Coraz częściej uwagę zwracało również występowanie zaburzeń węchu i smaku w przebiegu infekcji, które z czasem stały się objawem typowym dla COVID-19. Potencjalnymi przyczynami zaburzeń węchu i smaku są: uszkodzenie komórek receptorowych, koncepcja zapalna, uszkodzenia mikronaczyniowe, zapalenia OUN i koncepcja udarowa. Istotna jest również hipoteza neurotropizmu SARS-CoV-2 oraz związek występowania powyższych objawów z receptorem ACE2, do którego SARS-CoV -2 ma powinowactwo. Warto podkreślić jednak, że powyższe zagadnienie nie jest do końca poznane i wymaga dalszych badań.","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"40 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"87711573","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
J. Starzyk, Anna Such, Dominika Drab, E. Kołaczkowska
{"title":"SARS-CoV-2 a neutrofile: w sieci neutrofilowych pułapek zewnątrzkomórkowych NET","authors":"J. Starzyk, Anna Such, Dominika Drab, E. Kołaczkowska","doi":"10.36921/kos.2021_2810","DOIUrl":"https://doi.org/10.36921/kos.2021_2810","url":null,"abstract":"Choroba COVID-19 wywołana przez wirusa SARS-CoV-2 powoduje poważne uszkodzenia płuc, ale także innych narządów w organizmie człowieka. Infekcja może spowodować bardzo silną aktywację odpowiedzi immunologicznej, zwłaszcza wrodzonej, prowadząc m.in. do nadmiernej aktywacji neutrofili. Komórki te, stanowiące liczebnie największą populację leukocytów we krwi człowieka, po silnej aktywacji mogą wyrzucać tzw. zewnątrzkomórkowe sieci neutrofilowe NET. Struktury te mają na celu wyłapywanie i unieruchamianie (ograniczając infekcję) patogenów takich jak bakterie i wirusy. Jednak ze względu na fakt, że w ich skład wchodzą białka i kwasy nukleinowe silnie cytotoksyczne oraz aktywujące kaskadę krzepnięcia i układ dopełniacza, uszkodzeniu mogą ulegać także tkanki własne organizmu. W artykule przedstawiamy budowę, funkcje i efekty uboczne tworzenia NET w organizmie człowieka, a przede wszystkim opisujemy obecny stan wiedzy dotyczący wpływu NET na przebieg COVID-19. NET są silnie indukowane przez SARS-CoV-2, prowadząc do procesów patologicznych w trakcie COVID-19, w tym uszkodzeń wielonarządowych, m.in. związanych z tworzeniem zakrzepów. Przedstawimy także testowane oraz potencjalne, terapie anty-NET mogące poprawić stan chorych i/lub ochronić przed śmiercią.","PeriodicalId":86785,"journal":{"name":"Kosmos. Seria A, Biologia","volume":"1 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"91261070","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
京公网安备 11010802042870号
求助内容：
应助结果提醒方式：