{"title":"Selefiliğe ve Endonezya İslamı’nın Araplaşmasına Direniş: Kamaruddin Hidayet’in Didaktik Bir Çağdaş Endonezya Hikâyesi","authors":"Mark R. Woodward","doi":"10.18403/emakalat.714461","DOIUrl":"https://doi.org/10.18403/emakalat.714461","url":null,"abstract":"","PeriodicalId":309461,"journal":{"name":"e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi","volume":"18 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2020-06-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"114440952","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Sectarianism in The Middle East: Implications for the United States","authors":"Habib Kartaloğlu","doi":"10.18403/EMAKALAT.561660","DOIUrl":"https://doi.org/10.18403/EMAKALAT.561660","url":null,"abstract":"Bes bolumden olusan \"Sectarianism in the Middle East: Implications for the United States” baslikli bu rapor, “Implications of a Religious War in the Middle East for the U.S. Army” baslikli bir projenin parcasi olarak yurutulen arastirma ve incelemeyi konu edinmektedir. United States Army tarafindan desteklenen bu projenin asil amaci, son zamanlarda ic catismanin en cok yasandigi Irak ve Suriye ekseninde Ortadogu’da mezhepciligi ele almak ve politika yapicilara veriler sunmaktir.","PeriodicalId":309461,"journal":{"name":"e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi","volume":"30 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2019-06-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"133907590","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Teşekkül Sürecinde Diğer Mezhep Mensuplarının İmam Eş‘ari ve Eş‘arîlik Algısı","authors":"Ümüt Toru","doi":"10.18403/EMAKALAT.550129","DOIUrl":"https://doi.org/10.18403/EMAKALAT.550129","url":null,"abstract":"Mezhep mensuplari, mezheplerinin kendilerine sundugu paradigma ekseninde belli bir din, dunya ve âlem tasavvuruna sahip olurlar. Diger mezheplere nasil bakilacaginin ana cercevesini de bu paradigma belirler. Bunun yaninda mezhep mensuplarinin rakip konuma gelmesi gibi sosyo-kulturel ve sosyo-politik birtakim gelismeler de mezheplerle ilgili soylemi etkiler. Ilk muhataplarinin Es‘arilik soylemi de benzer faktorlerin etkisi altinda sekillenmistir. Ornegin Mu‘tezili âlimler, Es‘ariligi Mecusilik ile ozdeslestirmisledir. Cunku Buveyhiler sayesinde elde ettikleri mesruiyeti korumak istemislerdir. Bu konuda onlerindeki en buyuk engel, Es‘ariler tarafindan onlar hakkinda yaygin bir sekilde dillendirilen Mecusilik ithamiydi. Mu‘tezili âlimlerin aksine Sunni ve Hanefi bir gelenege mensup Pezdevi ise Es‘ariligi Sunni bir mezhep olarak takdim etmistir. Cunku o, Hanefiler arasinda kelami yaymayi istemektedir. Bu kapsamda Es‘ari’nin kelami faaliyetlerini ornek gostermis, Ehl-i Sunnet kapsaminda kalinarak da kelam yapilabilecegini anlatmaya calismistir. Ebu Temmâm, vahyin gizli birtakim anlamlarinin oldugunu savunan Karmati âlimdi. Bu yuzden o, Es‘ariligin oncelikle Zâhiri dusunme bicimini hedef aldi. Zâhiri mezhepler arasinda da onu Musebbihe’nin bir kolu olarak sundu. Cunku Karmatilik, Allah’in sifatlarinin hicbir sekilde bilinemeyecegini savunuyordu.","PeriodicalId":309461,"journal":{"name":"e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi","volume":"10 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2019-06-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"121068677","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Abdülkāhir Bağdâdî’nin El-Farḳ’ında “Öteki”’nin Karakter Özellikleri","authors":"Mehmet Sever","doi":"10.18403/EMAKALAT.561724","DOIUrl":"https://doi.org/10.18403/EMAKALAT.561724","url":null,"abstract":"ʿ Abdulkāhir el-Bagdâdi, Es ʿ ari makâlat geleneginin onemli temsilcilerinden biridir. Yazmis oldugu el-Far ḳ beyne’l-Fira ḳ adli eseri, makālât gelenegi icerisinde asirlar boyunca temel kaynaklardan birisi olarak kullanilmistir. Onun, eserinde takip etmis oldugu sistematik tasnif, yetmis uc firka hadisi merkezinde sekillenmistir. Kendisinden sonraki surecte, gorusleri ve tasnif metodu ile etkili olmus olan el-Far ḳ , uslubu ile de dikkat cekmektedir. Muellifin, eserini kaleme alirken tercih etmis oldugu uslup, Ehl-i Sunnet ve Ehl-i Bid ʿ at tasnif baglaminda, inanc ve fikirlerin otesinde karakter ozelliklerinin gorulebilecegi bir muhteva kazanmistir. Bagdâdi’nin kendi inanc kimligini ve anlayisini olustururken kullandigi temel arguman, “oteki” olarak adlandirabilecegimiz Ehl-i Bid ʿ at mezhebi mensuplari olarak kabul ettigi kisilerin, fikirlerinin yani sira karakter ozelliklerinin de ortaya konmasi olarak dikkat cekmektedir. Bagdâdi’nin kendi Sunnilik tasavvurunu ve bu tasavvuru olusturan sinirlari insâ ederken tercih etmis oldugu anlatim sekli, “oteki”nin olumsuzlanmasi oldugu kadar, “oteki” uzerinden kendini tanimlamadir. “Icimizdeki oteki”’nin inanclari ozelinde, Sunni kimligin sinirlarini mumkun oldugunca acik ve net cizmek Bagdâdi’nin eserinde dikkat cekmektedir. Ne dusman ne de dost olmayan “oteki”nin kimliginin karakter ozellikleri uzerinden anlatilmasi, Ehl-i Sunnet ve Ehl-i Bid ʿ at arasinda var kabul edilen sinirlarin belirginlestirilmesi icin kullanilmis argumanlardir. Bu calisma, Bagdâdi’nin el-Far ḳ adli eserinde, Ehl-i Bid ʿ atin fikir ve inanclari uzerinden karakter ozellikleri ve fiziki ozelliklerinin ortaya konuldugu elestirel yaklasimin kodlarini anlamayi hedeflemektedir.","PeriodicalId":309461,"journal":{"name":"e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi","volume":"224 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2019-06-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"122371640","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Muhammed B. Kerrâm ve Taraftarlarına Ait Eserlerin Genel Bir Tahlili","authors":"Abdylkader Durguti̇","doi":"10.18403/EMAKALAT.562282","DOIUrl":"https://doi.org/10.18403/EMAKALAT.562282","url":null,"abstract":"Kerrâmiyye mezhebinin birinci el yazili kaynaklari gunumuze ulasmamistir. Buna karsin Muhammed b. Kerrâm’in sadece isim olarak bildigimiz bazi eserlerinde ise icerikle alakali sinirli bilgiler vardir. Bu calismada, Muhammed b. Kerrâm hakkinda tabakât ve makâlât eserlerindeki kirinti kabilinden daginik bilgileri bir araya getirip eserleri hakkinda bir cerceve olusturmaya calistik. Kerrâmiyye mezhebi mensuplari diger mezheplerde oldugu gibi kendi fikirlerini savunmak amaciyla cesitli konularda pek cok eser yazmislardir. Ancak tarih boyunca muhalifler tarafindan Kerrâmiyye mezhebinin marjinal bir mezhep ilan edilmesi onlar tarafindan ortaya konulan literaturun tarihin arka planina itilmesine neden olmustur. Dolayisiyla bu calismanin amaci, Muhammed b. Kerrâm’in eserleri hakkinda ayrintili bilgi vermek ve Kerrâmiyye mezhebinin kaynaklarini tanitmaktir.","PeriodicalId":309461,"journal":{"name":"e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi","volume":"38 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2019-06-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"130655926","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Milel ve Nihal Tarihinin Gelişimi","authors":"Şahin Ahmetoğlu","doi":"10.18403/EMAKALAT.569555","DOIUrl":"https://doi.org/10.18403/EMAKALAT.569555","url":null,"abstract":"Bu calisma, Iran bilim adamlarindan Dr. Ali Ekber Feyyaz’in “Tehevvolat-e Tarih-e Milel ve Nihal” isimli makalesinin Turkcemize tercumesidir. Yazar, makalede dinler ve mezheplerden bahseden Milel ve Nihal’in tarihi gelisimini konu edinmistir. O, dinler ve mezheplerle ilgili calismalarin Islam’dan cok daha once basladigina dikkat cekmekte kadim Yunanlilarin bu alanla ilgili calismalarinin oldugunu soylemektedir. Daha sonra Muslumanlarin bu ilim dalina ilgi duydugunu ve bu konuda cok sayida eser kaleme aldigini ifade etmektedir. Ozellikle Avrupa’daki okullarda Milel ve Nihal egitiminin gelisimine de dikkati cekmektedir. Dr. Ali Ekber Feyyaz’in bu makalesi Turkceye kazandirilarak konunun ayrintilarindan bilim âleminin faydalanmasi amaclanmistir.","PeriodicalId":309461,"journal":{"name":"e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi","volume":"54 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2019-06-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"117027778","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"İ'tizâl Fikri Nispet Edilen Şâfiî Şahıslar ve Fıkıhta Şâfiîliği Benimseyen Mu'tezilî Şahıslar","authors":"F. Eren","doi":"10.18403/EMAKALAT.574860","DOIUrl":"https://doi.org/10.18403/EMAKALAT.574860","url":null,"abstract":"Tarihsel surecte i'tizâl fikri nispet edilen Şâfii sahislar ile fikihta Şâfiiligi benimseyen Mu'tezili bazi sahislarin mevcut oldugu gorulmektedir. Ucuncu/dokuzuncu asrin ikinci yarisindan, altinci/on ikinci asra kadar ozellikle Bagdat ve Nisabur sehirlerinde yasayan pek cok sahis i'tizâl ile Şâfiiligi bir arada benimsemistir. Bu etkilesimin pekismesinde Buveyhiler gibi bazi siyasi unsurlarin mezhep politikalarinin etkili oldugu anlasilmaktadir. Şâfii-Mu'tezili olarak da isimlendirilebilecek olan soz konusu sahislara Şâfii ve Mu'tezili gelenegin biyografi kitaplarinda isaret edilmistir. Bunun yaninda tam bir Mu'tezili sayilamamakla birlikte kismen i’tizâli gorusleri benimseyen Şâfii sahislara dair de ornekler soz konusudur. Şâfiilik-Mu'tezile etkilesiminin tezahuru olarak sayilabilecek tum bu orneklere her iki gelenegin yaklasiminda ise bazi farkliliklarin mevcut oldugu tespit edilmistir. Biz bu calismada oncelikle Şâfiilik-Mu'tezile etkilesimine dair mulahazalara yer verdik ve burada her iki mezhebin birbirine olan bakis acisini degerlendirdik. Daha sonra i'tizâl fikri nispet edilen Şâfii sahislar ile fikihta Şâfiiligi benimseyen Mu'tezili sahislardan tespit edebildiklerimizin biyografilerine yer verdik. Bunu yaparken, sahislarla ilgili genel malumati vermek yerine, sahislarin ozellikle Mu'tezile ve Şâfii mezhepleri ile iliskileri uzerinde durduk. Bu calisma ile amacimiz tarihsel surecte sahislar bazinda mevcut olan tum etkilesim orneklerini butuncul bir sekilde ele almaktir.","PeriodicalId":309461,"journal":{"name":"e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi","volume":"288 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2019-06-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"116578539","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Hacı Abdullah Petricî Ve Risâle Fî Reddi’r-Revâfız Ve İsbâti Temâmiyyeti Kur’ân-I ‘Azîmi’ş-Şân Adlı Risâlesinde Kur’ân’ın Tahrif Edildiği İddialarına Karşı Eleştirileri","authors":"H. Bulut","doi":"10.18403/EMAKALAT.554199","DOIUrl":"https://doi.org/10.18403/EMAKALAT.554199","url":null,"abstract":"XIX. Yuzyil Batili Devletlerin askeri, iktisadi ve kulturel istilalarinin zirveye ulastigi bir donem olarak bilinir. Musluman dusunurler, Bati karsisindaki maglubiyete cozumler ararken kulturel sahada da ciddi mucadele ortaya koydular. Bu mucadele, ozellikle Hiristiyan âlemi ile komsu olan Balkanlar’da daha yogun bir sekilde gerceklesti. Kendisi de Balkanlar’dan olan Haci Abdullah Petrici, Hiristiyan dunyasinin Musluman cografyasina hucum ettigi bir donemde- Hiristiyanlik elestirileri ile meshur olmus bir Osmanli âlimidir. O, Tevrat ve Incillerin tahrif edildigine dair Arapca ve Osmanlica risâleler yazmanin yani sira Kur’an’in korunmuslugunu ispat etmek uzere de eser kaleme almistir. Ona gore onceki kitaplarin orijinal metninin korunamadigini izah etmek kadar Kur’an’in her turlu tahrif ve tebdilden korunmus oldugunu aciklamak da en az bu kadar onemlidir. Petrici, Kur’an’in korunmuslugunu bizzat Kur’an’dan hareketle aciklamis, konuyla alakali akli ve tarihi deliller ortaya koymustur. Bu makalede, ilim dunyasinin ilk defa haberdar olacagi Risâle fi Reddi’r-Revâfiz ve Isbâti Temâmiyyeti Kur’ân-i ‘Azimi’s-Şân adli risalesi baglaminda Petrici’nin konuyla alakali gorusleri ortaya konulmus ve soz konusu risâle latinize edilip nesredilmistir.","PeriodicalId":309461,"journal":{"name":"e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi","volume":"8 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2019-06-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"134081157","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Oryantalistlere Göre Alevilik ve Bektaşilik","authors":"Osman Bilen","doi":"10.18403/EMAKALAT.558594","DOIUrl":"https://doi.org/10.18403/EMAKALAT.558594","url":null,"abstract":"Oryantalistlere Gore Alevilik ve Bektasilik adli bu eser yukarida bahsettigimiz Alevilik konusun dogru, objektif ve bilimsel bir sekilde ortaya konulmasi icin hazirlanmistir. Bu eseri tanitmak buyuk bir boslugun doldurulmasi acisindan onem arz etmektedir. Yazar Şirnak Universitesi Ilahiyat Fakultesi Islam Mezhepler Bolum Baskani Dr. Fevzi RENCBER tarafindan kaleme alinmistir. Kitap, icindekiler ve onsoz haric uc bolumden olusmaktadir.","PeriodicalId":309461,"journal":{"name":"e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi","volume":"626 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2019-06-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"125141410","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}