{"title":"Abdullah İbn Lehî‘A (Ö. 174/790) ve İlmî Kişiliği","authors":"Bekir Tatli","doi":"10.52754/16947673_2021_31_1","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2021_31_1","url":null,"abstract":"Her ne kadar Abdullah b. Lehîʻa (ö. 174/790) ismini Türkçe akademik çalışmalarda pek duymasak da esasında kendisi erken dönem hadis ve fıkıh eserlerinde isminden oldukça fazla söz ettiren bir kimsedir. Nitekim her ne zaman onun ismine bir hadis rivayetinin senedinde rastlasak, hemen onun “zayıf” bir râvi olduğu yorumu yapılarak, rivayet ettiği hadis hakkında da “sahih olmadığı/zayıf olduğu” yönünde acele bir hüküm verildiğini görürüz. Hâlbuki onun hakkında çok övgü dolu sözler söyleyen âlimlerimiz de vardır. Ancak bu durum çoğu defa görmezden gelinerek onun cerh edilmekten kurtulamadığı dikkat çekmektedir. Ne var ki, herhangi bir râvi ile ilgili cerh/taʻdil anlamında bir hüküm verileceği zaman tarafsız olmak ve o râvinin olumlu ve olumsuz bütün yönlerini ortaya koyarak objektif bir değerlendirme yapmak gerekir. Her şeyden önce bu hakkaniyetli olmanın ve adaletin bir gereğidir. Diğer taraftan işin bir de “kul hakkı” boyutu da vardır. Dolayısıyla İbn Lehîʻa’nın tarafsız bir gözle durumunun ortaya konulması gerekir. Bu nedenle makalemize konu olan İbn Lehîʻa’nın, rical tenkidi işinin sübjektif ve öznel yönleri olduğu gerçeğini gözler önüne serme açısından iyi bir örnek olduğunu düşünüyoruz. Ayrıca Türkçe literatürde onunla ilgili çalışmaların az sayıda olması ve Türk okuyucular tarafından da kendisinin daha iyi tanınması açısından böyle bir makalenin faydasına inanıyoruz. Bizim makalemiz daha çok, diğer çalışmaların ele almadığı “İbn Lehî‘a’nın ilmî muhiti, hocaları, talebeleri ve eserleri” konularını incelemektedir. Çalışmamız sonunda İbn Lehîʻa’nın cerh yönünün ağır basmakla birlikte bir çırpıda zayıf addedilerek yok sayılmasının da mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"32 20","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-31","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"114088016","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Bilimsel Tefsir Yaklaşımının Kısa Tarihçesi ve Bu Konudaki Bazı Çalışmalar","authors":"M. Demirci","doi":"10.52754/16947673_2021_31_3","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2021_31_3","url":null,"abstract":"Bilimsel tefsir yaklaşımının savunucuları olduğu gibi pek çok çevre tarafından da eleştiriye maruz kalmıştır. Bu eleştirilerin bir kısmı, Kur’an’ın indiği dönemdeki muhatapların bilgi ve kültür seviyelerinin sınırlılığından hareket etmektedir. Onlar, âyetlere daha sonraki dönemde ortaya çıkmış olan ilimlerden hareketle anlamlar yüklemenin doğru bir yaklaşım olmayacağını öne sürmektedirler. Eleştirilerin bir kısmı da bilimsel tefsirin Batı medeniyetinin Müslümanlar karşısında baskın gelmesi sonucu savunmacı bir anlayışla geliştirildiği üzerinde yoğunlaşmıştır. Bu çalışmanın amacı bilimsel tefsirin tarihsel köklerine işaret ederek bu yaklaşımın modern dönemde ortaya çıkan savunmacı anlayışa feda edilmemesi gerektiğine dikkat çekmektir.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"3 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-31","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"122510762","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Ebû Cafer et-Tahâvî’nin Allah’ın Sıfatları ile İlgili Görüşleri - El-Akîdetü’t-Tahaviyye Çerçevesinde -","authors":"Yusuf Gökalp, Sultanbek Taşmatov","doi":"10.52754/16947673_2021_31_4","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2021_31_4","url":null,"abstract":"Akâid ilimleri alanında yazılmış eserler arasında Ebû Ca’fer et-Tahâvî’nin Akîdesi İslam düşüncesi ve kelamı içerisinde önemli yere sahiptir. Söz konusu bu eser Hanefî düşünce geleneğini devam ettirmesi ve Ehl-i Sünnet akâidinin oluşumuna katkı sağlaması açısından büyük bir öneme sahiptir. El-Akîdetü’t- Tahâvîyye olarak bilinen bu eserde, başta tevhit konusu olmak üzere çeşitli kelam meseleleri ele alınmaktadır. Ebû Hanîfe ve öğrencilerinin görüşlerinin devamı niteliğinde olan bu eserde Ehl-i Sünnet’in temel itikadi görüşleri kısa, sade ve anlaşılır ifadelerle açıklanmaktadır. Allah’ın birliği, zat ve sıfatlar konusunun yanı sıra nübüvvet, kader, halku’l-Kur’an, insan fiilleri konularının da ele alındığı bu eser sonraki dönem Sünnî kelam âlimleri tarafından da takip edilmiştir. Bu makalede biz, Ebû Cafer et-Tahâvî’nin hayatı, eserleri ve mezhebi kimliğine kısaca değindikten sonra onun Allah’ın sıfatları ile ilgili görüşlerini ortaya koymaya çalışacağız.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"98 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-12-31","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"126569701","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"İslam Ticaret Hukukunda Temel Ahlaki Ölçütler","authors":"Ali Yüksek, Camilahon Coraeva","doi":"10.52754/16947673_2021_30_1","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2021_30_1","url":null,"abstract":"İslâmiyet tüm tarih ve kültürlerde insanların ihtiyacını karşılayacak esasları en detaylı noktalarına kadar inceleyen evrensel dindir. İslâm çalışmayı ve helal kazanmayı ibadet sayarken, ticaretin evrensel kural ve değerlerini de ibadetlerin kuralları gibi kabul etmiştir. Bu kurallara uyarak ticaret veya üretim yapanları övmüş, dürüst ve güvenilir iş adamı ve tüccarın cennetteki yerini peygamberler ve şehitlerin yanı olarak nitelemiştir. Bundan dolayı İslâm çalışmayı, ticaret yapmayı önemsemiş. Ama yasak alışverişi, akitlere ve verilen söze bağlılığı emretmiş, aldatma, yalan beyanda bulunma, zorlama, karaborsacılık, karşı tarafın sıkıntıda olmasından yararlanma, belirsizlik ve risk sömürüsü yoluyla kazancı yasaklamıştır. İslâm bütün iktisadi sistemini işte bu temel ilkeden hareketle kurmuştur.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"71 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-26","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"131581160","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Куран аяттарын түшүнүүдө кырааттын таасири","authors":"Айтмырза Сатыбалдиев","doi":"10.52754/16947673_2021_30_5","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2021_30_5","url":null,"abstract":"Курандын түрдүүчө окулушу мурдатан бери талаш - тартышты жаратып келгени анык. Бул талаш-тартыштар Курандын текстиндеги сөздөрдүн ар түрдүү формаларда окулушунан улам келип чыккан. Бул окуу түрлөрүнүн кээ бири аяттардын маанисине эч кандай таасирин тийгизбеген болсо, ал эми бир бөлүгү түздөн - түз маанисинин өзгөрүшүнө себеп болгон. Мааниге таасирин тийгизген кырааттар ар дайым муфассирлердин көңүлүн өзүнө бурган. Ал сахих же шааз кыраат болсун, камтыган маанисине карай аяттардын чечмеленишинде колдонулуп келген. Ошол эле учурда кырааттардын натыйжасында жаңы маанилери табылган жана жаңы өкүмдөр чыгарылган. Муфассирлердин дээрлик көпчүлүгү Курандын жалпы текстине карама - каршы маанини туюнтпаган кырааттарды тафсирлеринде колдонушкан. Кырааттын негизинде аят чечмеленип, андагы жаңы маанилер, ойлор, түшүнүктөр табылган жана өкүмдөр чыгарылган. Бул багытта колдонулган булактар бизге ал аалымдардын Куран тексти жөнүндөгү көз караштарын чагылдырган. Аны менен бирге бул маалыматтарды далил катары аяттардын чечмеленишинде колдонгон муфассирдин да, аят жөнүндөгү көз караштарын жана түшүнүгүн аңдап билүүгө болгон. Ар бир муфассирдин кырааттарды тафсиринде колдонуу ыкмасы, кыраатка көз карашы жана маани жагынан тандоо жолу бири-биринен айырмаланып турган.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"1 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-26","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"126195548","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Актуальность религиозного лагеря в области духовно- нравственного воспитания подрастающего поколения","authors":"Alim Emin Yusufoğlu","doi":"10.52754/16947673_2021_30_2","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2021_30_2","url":null,"abstract":"Современный процесс глобализации, глубоко влияет на социальную жизнь и меняет взгляд людей на мир и их ценностные суждения. Поэтому важно отметить, что ценности подрастающего поколения формируются не только в семейной и школьной среде, но и в среде проведения досуга и отдыха. Одним из таких мест являются религиозные лагеря, которые являются важной средой для приобретения молодым поколением религиозных и моральных ценностей. Воспитательно-образовательная деятельность религиозных лагерей, старается заполнить разрыв между школой и семьей и максимально использовать свободное время детей. В данных лагерях могут быть созданы возможности и условия необходимые для формирования религиозных и морально-нравственных ценностей детей и подростков. В этом контексте цель данного исследования, обозначить актуальность религиозных лагерей и рассмотреть концепцию воспитания религиозных лагерей, недоступную и неприменимую в общих образовательных учреждениях, которая позволит детям в короткие сроки приобрести духовные и нравственные ценности и направить их религиозное развитие. В исследовании на основе метода документации было проведено изучение литературы на данную тему.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"53 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-26","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"125644817","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Несторианизм жана анын Орто Азияга келүүсү","authors":"Өскөнбай Зууридинов","doi":"10.52754/16947673_2021_30_6","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2021_30_6","url":null,"abstract":"Бул макалада несторианизмдин пайда болуусу жана таралуусу, ошондой эле Орто Азияга, анын ичинен азыркы Кыргызстандын аймагына келүүсүнөн сөз кылдык. Өзгөчө несторианизм менен учурдагы Кыргызстандын аймагында катталган христиандык агымдарды аралаштырбоо керектигине басым жасадык. Аны менен бирге несторианизмдин кыргыз адабиятындагы издерине токтолдук.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"25 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-26","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"116864442","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Kalıgul Oluya'nın Şiirlerindeki Ahir Zaman Tasvirlerinin Etnopedagojik ve Din Eğitimi Açısından Önemi","authors":"Hatice Aki̇mcan","doi":"10.52754/16947673_2021_30_3","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2021_30_3","url":null,"abstract":"Hemen her toplumda başkaları tarafından görülmeyeni erken tahlil edip öngören şahsiyetler yaşamıştır. Dinî, felsefî ve siyasî amaçları olan bu şahsiyetlerin Kırgız toplumunda da mevcut olduğu aşikârdır. Bu bilge şahsiyetlerin biri olan Kalıgul Bay Uulu Rus işgali döneminden hemen önce yaşamış, dönemin sosyo-kültürel özelliklerini şiirlerinde yansıtmaya çalışan şair olarak tanınmaktadır. Devrin değiştiği bir dönemde yaşayan şair Kırgız edebiyatındaki “zamane şiiri”nin ilk temsilcisi olarak bilinmektedir. Zamane şiirlerine “ahır zaman” şiirleri de denilmektedir. Bu şiir türünün ortaya çıkmasına Rus işgalinin giderek Türkistan’a yayılması neden olmuştur. Komşu Kazak, Tatarların başına gelen toplumsal felaketlerin kendi ulusu için de endişe teşkil ettiğinin farkında olan aydın şairler halkı bu konuda uyarmak istemişlerdir. Kalıgul'un “Akır Zaman” şiiri, Rusların bölgeyi işgal etmesiyle birlikte değişecek sosyal hayatı, geleneksel aile düzeninin bozulmasını, farklı dindeki, dildeki milletin halka tesirini bilgelik ile tasvir etmektedir. Kırgız toplumundaki dini ve ahlaki değerleri şiirlerinde konu edinen Kalıgul Bay Uulu’nun hayatına ve şiirlerindeki ahir zaman tasvirlerine kısaca değindikten sonra, din eğitimi ve etnopedagojik açıdan bu şiirlerin önemi üzerine durulacaktır.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"1 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-26","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"128910221","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Horasân Ve Mâverâünnehir Ulemâsı Arasında Ebû Hanîfe Algısı","authors":"Metin Avcı","doi":"10.52754/16947673_2021_30_4","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2021_30_4","url":null,"abstract":"Rey görüşüne ilk başvuran âlim, Abdullah b. Mes‘ûd olmuştur. Bu görüş daha sonra Alkâme (62/682), İbrâhim en-Nehâî (96/714) ve Hammâd b. Süleymân (120/737) ile temsil edilmiştir. Ehl-i Rey’e derinlik kazandıran ise Ebû Hanîfe (150/767) olmuştur. Onun Rey görüşü, İrcâ görüşüyle bütünleşmiş ve İslâm dünyasında saygın bir şöhrete kavuşmuştur. Bu makalede; kısaca Ebû Hanîfe’nin hayatını ve İrcâ/Rey görüşünü Horasan ve Mâverâünnehir bölgesinde yayarak bize ulaştıran âlimleri tanıyacaksınız.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"5 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-26","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"134441371","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Tabsiratu’l Edille’de Nübüvvet Konusunda Aklî Deliller","authors":"Tolgonay ADILCAN KIZI","doi":"10.52754/16947673_2020_29_8","DOIUrl":"https://doi.org/10.52754/16947673_2020_29_8","url":null,"abstract":"Maturidî ekolinin en önemli simalarından biri Ebu’l Muin en-Nesefîdir. Makalemizde bu zatın kelam sahasında yazmış olduğu Tabsiratu’l Edille adlı eserinde nübüvvet konusundaki aklî deliller hakkında söz edeceğiz. Başka bir değişle nübüvvetin mümkünat olup, olmadığı hakkında alimlerin görüşleri, akıllı insanın peygamberin nübüvvetin sorgusuz kabul etmesi, aklın yaratılmış ve zayıf olduğunu ve sonunda peygamberin nübüvvetine delalet eden hissî ve aklî delilleri tafsilatlı beyan edeceğiz.","PeriodicalId":394532,"journal":{"name":"Scientific Journal of Faculty of Theology","volume":"31 1","pages":"0"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2020-12-26","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"128706618","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}