Paisagem e AmbientePub Date : 2021-07-30DOI: 10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.169994
Carlos Germán Meza, I. Sauer
{"title":"Nós que o abismo vemos","authors":"Carlos Germán Meza, I. Sauer","doi":"10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.169994","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.169994","url":null,"abstract":"","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":" ","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-07-30","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"47337794","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Paisagem e AmbientePub Date : 2021-07-13DOI: 10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.176557
Larisse Medeiros Gonçalves, Luana Santos dos Santos, Pedro Silva Monteiro, L. F. Rosal
{"title":"Entre a vegetação e o concreto: análise da arborização urbana nas praças do município de Castanhal, PA","authors":"Larisse Medeiros Gonçalves, Luana Santos dos Santos, Pedro Silva Monteiro, L. F. Rosal","doi":"10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.176557","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.176557","url":null,"abstract":"A arborização urbana é importante para sustentabilidade e qualidade de vida de uma região, sendo que sua implementação requer planejamento criterioso. O objetivo dessa pesquisa foi diagnosticar, por meio de um inventário florestal, a silvicultura urbana presente nas praças do município de Castanhal, PA. Foi realizado um inventário da vegetação arbórea a partir de exsicatas. Calculou-se a frequência absoluta e a frequência relativa, classificando em nativas e exóticas. Foram encontradas 11 diferentes espécies distribuídas em 8 famílias botânicas, com 27,27% de nativas do país e 72,73% exóticas, provindas da Ásia (75%), América Central (12,5%) e África (12,5%). A Mangifera indica L. (34,7%) e o Ficus benjamina L. (22,7%) apresentaram maior incidência, com mais de 50% do total de espécies. Concluiu-se que a arborização estudada está aquém dos padrões estabelecidos, necessitando de elementos de biodiversidade nativa funcional.","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":" ","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-07-13","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"43260147","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Paisagem e AmbientePub Date : 2021-06-23DOI: 10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.173280
Filipe Bassan Marinho Maciel, Daniela Marzola Fialho, Décio Rigatti
{"title":"Da Primeira Quadra ao Calçadão: narrativas sobre a pedestrianização do centro de Santa Maria (RS)","authors":"Filipe Bassan Marinho Maciel, Daniela Marzola Fialho, Décio Rigatti","doi":"10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.173280","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.173280","url":null,"abstract":"Este trabalho investiga as diferentes narrativas suscitadas pela implantação de um calçadão no centro de Santa Maria, interior do Rio Grande do Sul em 1979. Analisaram-se o discurso e as ações de um conjunto de atores sociais, a partir da perspectiva da História Cultural, tendo como fontes uma entrevista e reportagens de jornal. Os moradores da chamada Primeira Quadra foram os que se mostraram mais contrários à sua transformação em calçadão. Já a Prefeitura, o arquiteto responsável pelo projeto, os comerciantes e os usuários do espaço apresentaram discursos alinhados em torno de um objetivo comum: construir a imagem de um centro mais humano e moderno, do mesmo modo como cidades maiores estavam fazendo.","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":" ","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-23","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"45009489","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Paisagem e AmbientePub Date : 2021-06-22DOI: 10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.176480
Hugo Stefano Monteiro Dantas, Pedro Augusto Lagden de Souza, Mariana Silva Rossin, Thamires Augusto de Barros Chaves, Ana Rita Sá Carneiro
{"title":"possibilidade de paisagem na prática do IPHAN à luz da experiência de Gustavo Giovannoni","authors":"Hugo Stefano Monteiro Dantas, Pedro Augusto Lagden de Souza, Mariana Silva Rossin, Thamires Augusto de Barros Chaves, Ana Rita Sá Carneiro","doi":"10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.176480","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.176480","url":null,"abstract":"O presente artigo discute as implicações e os desafios quanto à salvaguarda da paisagem nas políticas preservacionistas brasileiras, recorrendo às proposições teóricas de Gustavo Giovannoni no século XX como possível meio de reflexão sobre a atuação do Instituto do Patrimônio Histórico e Artístico Nacional – Iphan. Apesar de não fazer menção a palavra “paisagem”, Giovannoni aproxima-se dela, a partir do conceito de “ambiente”, no entanto, a paisagem está presente no decreto-lei que institui o principal instrumento de proteção do Iphan, o tombamento, e, ainda assim, se restringe a termos como “entorno”, “vizinhança” e “visibilidade”. Assim, para a construção da narrativa, são locados dois estudos de caso da atuação do Iphan, servindo de suporte e objetos para a reflexão proposta: o processo de tombamento do Entorno da Casa de Chico Mendes em Xapuri/AC e o processo de tombamento do Conjunto Histórico, Arquitetônico e Paisagístico de Cataguases/MG.","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":" ","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-22","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"48418270","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Paisagem e AmbientePub Date : 2021-06-02DOI: 10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.176503
Célio Henrique Rocha Moura, Onilda Gomes Bezerra, T. Lapa, C. Albuquerque
{"title":"Patrimônio natural em contexto urbano: a gestão da conservação do Parque dos Manguezais, Recife-PE","authors":"Célio Henrique Rocha Moura, Onilda Gomes Bezerra, T. Lapa, C. Albuquerque","doi":"10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.176503","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.176503","url":null,"abstract":"O presente artigo tem como objetivo a identificação dos valores patrimoniais do Parque dos Manguezais (Unidade de Conservação do Recife) que representam a significância natural do bem e que consiste na etapa inicial do processo de conservação patrimonial, de acordo com a Australian Natural Heritage Charter (IUCN, 2002). Para identificação dos valores, foram entrevistadas distintas categorias de atores (moradores do entorno, especialistas e agentes públicos), cujos depoimentos foram analisados com base no método Análise de Conteúdo. Como resultado, foram estabelecidas as dimensões patrimoniais relacionadas aos aspectos ecológicos e culturais da Unidade de Conservação, assim como foram levadas em consideração as inter-relações que tais atores mantêm com o ecossistema e que sinalizam as ações objetivas de conservação do Parque dos Manguezais.","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":" ","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-02","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"43676373","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Paisagem e AmbientePub Date : 2021-06-01DOI: 10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.165973
Alessandro Filla Rosaneli, Gabriel Pereira Almeida
{"title":"Seja bem-vindo e boa viagem! Ensaio acerca do significado dos portais na paisagem das rodovias paranaenses","authors":"Alessandro Filla Rosaneli, Gabriel Pereira Almeida","doi":"10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.165973","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.165973","url":null,"abstract":"The landscape is a collective construction and is shaped as a result of disputes between groups that seek to mark the world according to their conception. In the urban universe, inscriptions in the territory can assume a varied complexion and present different levels of significance, such as urban landmarks and/or monuments. Due to the marked presence of gateways installed on the highways of Parana, the following text has the intention of promoting reflections about its contribution to the conformation of the landscape. To do so, from a brief reflection on the conceptual category of landscape and the concept of monument, it is presented a classification and a brief description of these gateways to identifying them as representative elements of our communal stage. This article is a result of a concern that was consolidated by exploratory digital scanning of the entrances of the Parana municipalities in Google Street View, powered by news available on the Internet.","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":" ","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-06-01","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"44154653","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Paisagem e AmbientePub Date : 2021-05-27DOI: 10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.180223
Rafael Baldin
{"title":"Sobre o conceito de paisagem geográfica","authors":"Rafael Baldin","doi":"10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.180223","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/issn.2359-5361.paam.2021.180223","url":null,"abstract":"A noção de paisagem não é recente na História: ela é tão antiga quanto a própria sociedade. Vinculada até então como conceito estético, foi somente no século XIX que se concebeu Paisagem como conhecimento científico dentro da sistematização do saber geográfico, confundindo-se com o próprio surgimento da disciplina. Na década de 1970 vemos o despontar da Geografia Cultural e a noção de paisagem se acopla a de representação. No olhar de quem observa há valores que são apropriados, como palimpsesto, na vivência. A paisagem então é um processo sócio-histórico que se constrói e reconstrói, resultado de interações complexas. Paisagem também reflete relações de poder e dominação. Atualmente o termo goza de renovação teórico-metodológica e é um conceito-chave do arcabouço do saber geográfico.","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":"32 1","pages":"e180223"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-05-27","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"42204503","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Paisagem e AmbientePub Date : 2021-05-12DOI: 10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.173184
S. A. Santos, F. R. Oliveira, Ana Paula Machado Velho, L. Velho
{"title":"Environmental perception by the visitors of urban parks in the city of Maringá, Southern region of Brazil","authors":"S. A. Santos, F. R. Oliveira, Ana Paula Machado Velho, L. Velho","doi":"10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.173184","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.173184","url":null,"abstract":"Urban parks are essential in improving the quality of life of the population in the cities. In this study, we sought to understand the perception of citizens about the importance of urban parks in the city of Maringa-PR, and the environmental aspects that involve their relationship with green areas. The parks analyzed were Parque do Inga and Parque Municipal Alfredo Werner Nyffeler, both of which are widely frequented by the population. Exploratory field research was used, through the application of questionnaires, which covered questions related to the user’s profile, environmental perception and the structure of the parks. 212 people were interviewed, 106 in each park. The feeling of well-being, as well as the benefits related to physical and mental health, and contact with nature, were the most highly valued attributes. It can be seen that these green areas make the urban environment more pleasant and play a fundamental role in improving the quality of life of the researched public. The subjective perception developed by visitors to green areas in urban centers shows the importance of developing public policies aimed at the implementation, conservation and management of urban parks, with a consequent expansion and improvement of urban sustainability.","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":"32 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-05-12","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"41980865","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Paisagem e AmbientePub Date : 2021-05-10DOI: 10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.174804
Maria Fernanda Nóbrega dos Santos, Marta Enokibara
{"title":"Infraestrutura verde: conceitos, tipologias e terminologia no Brasil","authors":"Maria Fernanda Nóbrega dos Santos, Marta Enokibara","doi":"10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.174804","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2021.174804","url":null,"abstract":"A Infraestrutura Verde (IV) tem se destacado na ultima decada enquanto frente de pesquisa interdisciplinar, capaz de agregar questoes ambientais, economicas e sociais no desenvolvimento de projetos urbanos mais sustentaveis. Para alcancar tais objetivos, e necessaria a inclusao de profissionais de formacoes diversas nos projetos, que muitas vezes possuem acepcoes distintas do seu significado e abrangencia. Desse modo, o presente trabalho se propoe a apresentar um panorama atual das publicacoes sobre IV no Brasil, com o objetivo de identificar os conceitos, tipologias e terminologia. Foram levantados 1146 documentos publicados em portugues (entre 1999-2018) que continham o termo IV, sendo 235 artigos em periodicos nacionais indexados. Desse material, 75 artigos apresentaram uma definicao de IV, que sao o corpus de pesquisa e compuseram uma ampla base de dados sobre o tema da IV no Brasil, disponibilizada como material suplementar deste artigo. Alem de autores da area de Arquitetura, Urbanismo e Paisagismo, foram identificadas outras areas: Geografia, Direito, Ciencias Biologicas, Engenharia Civil, Engenharia Ambiental, Gestao e Analise Ambiental, Engenharia Florestal e Publicidade e Propaganda. Ao todo, foram citadas 40 referencias bibliograficas para definir a IV e observa-se uma tendencia dos estudos atuais em enfocar tipologias para manejo de aguas pluviais. Destaca-se, ainda, a divergencia na terminologia usada: dos 125 termos catalogados para designar as tipologias de IV, apenas 65 sao citados por mais de um autor, corroborando a necessidade e importância de estudos transversais sobre o tema.","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":" ","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-05-10","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"45051718","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
Paisagem e AmbientePub Date : 2021-01-01DOI: 10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2020.170737
Valéria Borges Yonegura, A. Endlich
{"title":"O verde da cidade verde","authors":"Valéria Borges Yonegura, A. Endlich","doi":"10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2020.170737","DOIUrl":"https://doi.org/10.11606/ISSN.2359-5361.PAAM.2020.170737","url":null,"abstract":"O artigo toma como ponto de partida a arborização de Maringá e uma problematização acerca da qualidade e cuidados necessários, em contraposição ao intenso marketing que se faz do verde como marca da cidade. Traçamos alguns objetivos de âmbito mais geral quanto ao tema da arborização e na perspectiva do recorte territorial que inspirou o presente trabalho. Nesse sentido, abordamos a relevância da arborização, e em âmbito mais específico, problematizamos como o aclamado verde vem sendo tratado, em uma cidade que busca constante identificação com sua arborização. A análise baseou-se no processo histórico da arborização da cidade em contraposição com o atual, incluindo imagens, documentos e dados secundários, além da interlocução com trabalhos anteriores que abordam o tema em Maringá e de modo geral. O artigo sublinha que é preciso uma gestão adequada, construindo e consolidando vínculos de identidade da população com a arborização urbana.","PeriodicalId":30848,"journal":{"name":"Paisagem e Ambiente","volume":"41 1","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2021-01-01","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"64432099","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}