{"title":"İlahi Hitaptan Makine Diline: Kutsal Metinlerin Yz ile Yeniden Okunması","authors":"Osman Kamil ÇORBACI","doi":"10.33415/daad.1580063","DOIUrl":"https://doi.org/10.33415/daad.1580063","url":null,"abstract":"Bu çalışma, dinî metinlerin analizinde yapay zekâ ve dil işleme teknolojilerinin sunduğu olanakları ele alarak geleneksel yorumlama yöntemleriyle çağdaş analitik araçların entegrasyonuna odaklanmaktadır. Nitel araştırma paradigması çerçevesinde doküman analizi yöntemi kullanılarak yürütülen inceleme; TF-IDF, Word2Vec, BERT ve GPT gibi ileri düzey dil işleme tekniklerinin işlevsel özelliklerini ve uygulama alanlarını detaylı bir şekilde değerlendirmektedir. Bu sayede dinî metinlerin linguistik yapıları çok boyutlu bir perspektifle analiz edilmekte, özgün kavramsal bir çerçeve geliştirilmektedir. Araştırmanın bulguları, modern teknolojilerin metinlerin anlam katmanlarını, dil yapılarını ve bağlamlarını derinlemesine analiz etme imkânı sunduğunu göstermektedir. Din eğitimi açısından ele alındığında, bu teknolojilerin eleştirel ve analitik düşünme becerilerinin gelişimine katkı sağlamanın yanı sıra öğretim materyallerini zenginleştirme, kişiselleştirilmiş öğrenme deneyimleri sunma ve etkileşimli öğrenme ortamları oluşturma fırsatlarına işaret etmektedir. Bunun yanında çalışma, bu teknolojilerinin dinî metinlerin yorumlanması sürecine sağladığı katkıları ve beraberinde getirdiği riskleri disiplinlerarası bir bakış açısıyla değerlendirmektedir. Araştırmanın sonuçlarının dinî metinlerin çok katmanlı yapısının anlaşılmasında yenilikçi metodolojik yaklaşımlar sunmasının yanı sıra din eğitiminin teorik ve pratik boyutlarında yeni açılımlar sağlayabileceği düşünülmektedir. Bu yönüyle çalışma hem metodolojik hem de kavramsal açıdan literatüre özgün bir değer katma potansiyeline sahiptir.","PeriodicalId":518574,"journal":{"name":"Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi","volume":"24 3","pages":"541-572"},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-12-29","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4342987","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"147881319","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"OA","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"HÂRİCÎ/İBÂDÎLERİN HİLÂFET VE HAKEM SÖYLEMLERİYLE İMTİHANI VE HÂRİCÎ PARADİGMANIN İFLASI","authors":"Ali Yılmaz, Yavuz Selim Göl","doi":"10.33415/daad.1398699","DOIUrl":"https://doi.org/10.33415/daad.1398699","url":null,"abstract":"Siffîn Savaşı Hz. Ali lehine sona erecekken tarihe Haricîler diye geçen çoğu Temim Kabilesinden bir grup, Muaviye taraftarlarının hakem önerisine itiraz etmiş ve her iki tarafı da tekfir ederek onlardan ayrılmışlardır. Haricîler, zaman içerisinde Halifeliğin Kureyşliliği ve seçimi ile ilgili farklı bir yaklaşım ortaya koymuşlardır. Onlar, birçok baskı ve mağlubiyetler yaşasalar bile Emevî/Abbâsî Devletleri’nin hâkim olmadığı Kuzey Afrika’da 160/777 yılında Rüstemî Devleti diye bilinen bağımsız bir devlet kurmuşlardır. Müslüman coğrafyada uygulanan halifeliğin Kureyşliliği ve verasetle intikaline karşı çıkmalarına rağmen İbâdî/Rüstemî Devleti’nin ilk imamı Abdurrahman b. Rüstem’den devletin Fatımîler tarafından yıkılıncaya kadar gelen bütün imamlarının -Kureyş’in dışından olsalar bile- aynı ailenin fertlerinden olmaları ve imametin babadan oğula geçmesi, onların iddialarının arkasında duramadıklarını göstermektedir. Aynı şekilde içerisinde bulunulan şartlar kendilerini mecbur bıraktığından ayrılışlarının temel sebebi olan hakem olayında ve imamet konusunda oluşturdukları paradigmalardan vazgeçmek zorunda kalmışlardır. Bu çalışmada konu detayları ile incelenecektir.","PeriodicalId":518574,"journal":{"name":"Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi","volume":"99 5","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-02-21","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"140527825","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}