Nitel sosyal bilimler最新文献

{"title":"Yapay Zeka Uygulamaları Üzerinden Yaygınlaşan Korku Söyleminin Gramsci'nin Hegemonya Kavramı Bağlamında Analizi","authors":"Aslı Kaprol","doi":"10.47105/nsb.1392059","DOIUrl":"https://doi.org/10.47105/nsb.1392059","url":null,"abstract":"Son yıllarda hızla gelişerek hayatımızın birçok alanında önemli rol oynamaya başlayan yapay zekâ teknolojisi, otomasyon, sesli asistanlar, veri analizi ve diğer birçok uygulama sayesinde insanların günlük yaşamlarına yardımcı olan ve iyileştiren bir araç haline gelmiş olsa da, bu hızlı, kontrolsüz yaygınlaşmayla birlikte korku ve endişe duyguları da ortaya çıkmaya başlamıştır. Yapay zekâ teknolojisi ile ilgili korku ve kaygının kaynağı, insan gücü kaybı, mahremiyet ihlalleri, algoritmik önyargı, otonom silahlar gibi faktörlerden kaynaklanmakta olup, bu faktörler insanların yapay zekâya olan güvensizliğini arttırarak korku söylemi yaratmaktadır. \u0000Hegemonyayı bir toplumdaki egemen ideolojileri meşrulaştırma süreci olarak tanımlayan Gramsci, bu süreçte egemen grupların ideolojik görüşlerini toplumun psikolojisini etkileyerek yaymaya ve sürdürmeye çalıştıklarını savunmaktadır. Bu çalışma, yapay zekâ uzmanlarının açıklamaları çerçevesinde, yapay zekâ teknolojisinin potansiyel risklerini ve dezavantajlarını tartışmaya açarak, toplumda yaygınlaşan korku söyleminin, belirli bir ideolojik yapının toplumda yayılmasını sağlayan bir araç görevi görmesinin yol açabileceği olası sonuçlarını Gramsci’nin hegemonya kavramı kapsamında ele almaktadır.","PeriodicalId":499280,"journal":{"name":"Nitel sosyal bilimler","volume":"7 6","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-05-14","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"140980574","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}

{"title":"Anlam Arayışında Bir Durak: Alfa Çalışma Programı Üzerine Etnografik Bir İnceleme","authors":"Figen Balamir","doi":"10.47105/nsb.1419748","DOIUrl":"https://doi.org/10.47105/nsb.1419748","url":null,"abstract":"Bu çalışma, Ankara’da etkinlik gösteren bir Protestan kilisesi olan Ankara Kurtuluş Kilisesi’nde gerçekleştirilen saha araştırmasına dayanmaktadır. Aynı zamanda karşılaştırma yapmak amacıyla Ankara Kızılay’da bulunan başka bir kilise olan Başkent Kilisesi’nin haftalık ayinlerinde de katılımcı gözlemci olarak bulunulmuştur. 2022 yılının Ekim ayından başlayarak 2023 yılının Nisan ayına kadar devam eden araştırma boyunca, her hafta salı akşamları kilisenin düzenlemiş olduğu tanıtım faaliyeti olan “Alfa Çalışma Programı” adlı etkinliğe katılım sağlanmıştır. Bu araştırmada çoğunlukla söz konusu program eksenli olmak üzere Müslümanlıktan vazgeçerek Hıristiyanlığı benimseyen bir grup bireyin hayatında yeni dinlerinin yeri, çeşitli boyutlarıyla ele alınmıştır. Katılımcıların içinde bulundukları dini gelenekten vazgeçme nedenleri, iman etme süreci ve sonrasında yakın çevreleriyle olan iletişimlerindeki değişimler, yeni dinlerinde kurdukları ilişki biçimleri onların kendi ifadeleri ve saha notları eşliğinde analiz edilmiştir. Çalışmada modern hayattaki birçok “çeldirici seçenek” arasında bireyler için öne çıkan dinin bir anlam sistemi olarak modern bireyin gündelik hayatında ne kadar yer işgal ettiği ve ve katılımcıların çoğunluk bir dini gelenekten ayrılarak “sayıca az” bir gruba mensup olmayı nasıl deneyimledikleri temel problem olarak belirlenmiştir. Dini gruplarla ilgili nitel yaklaşım kullanılarak gerçekleştirilen çalışmalar “orada” neler olduğu sorusuna yanıt aramak için elverişlidir. Bu çalışmada da derinlemesine görüş elde edebilmek için sahada uzun süre kalmayı gerektiren etnografik desen kullanılmıştır. Ankara Üniversitesi Etik Kurul Başkanlığından alınan etik kurul raporuna dayanarak on kişiyle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Bunlardan ikisi dışındaki tüm görüşmeler ses kayıt cihazıyla kayda alınarak sonrasında yazıya geçirilmiş, sonrasında gözlem notları eşliğinde analiz edilmiştir. Bu noktada sahada başörtülü Müslüman bir kadın araştırmacı olarak bulunmanın araştırmacı-katılımcı ilişkisine olan etkisine değinmek de gerekmektedir. Zira nitel araştırmalarda araştırmacının konumlandığı yer de araştırmanın güvenirliğine etki edebilmektedir. Bu sebeple çalışmada araştırmacının özdüşünümsel notlarına da yer verilmiştir. Araştırma sonucunda günümüzde ekonomik ve psikolojik olarak birçok sorun ile yüzleşen modern birey için klasik sekülerleşme teorisyenlerinin görüşlerinin aksine bir anlam sistemi olan dinin sığınak olarak işlev görmeye devam ettiğine dair veriler elde edilmiştir. \u0000Anahtar kelimeler: Din Sosyolojisi, Din değiştirme, nitel araştırma, Etnografi, Protestanlık, Hıristiyanlaşma olgusu","PeriodicalId":499280,"journal":{"name":"Nitel sosyal bilimler","volume":"101 14","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-05-14","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"140977837","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}

{"title":"Hemşirelik öğrencilerinin etik kodlar ve etik ikilemlere yönelik düşünceleri: Nitel bir çalışma","authors":"Sevda Uzun, Selcan Koçtaş, Selvi Dinlemek","doi":"10.47105/nsb.1440281","DOIUrl":"https://doi.org/10.47105/nsb.1440281","url":null,"abstract":"Amaç: Bu çalışmada öğrenci hemşirelerin etik kodlar ve etik ikilemlere yönelik düşüncelerini nitel bir yaklaşım kullanarak değerlendirmek amaçlanmıştır. \u0000Materyal-Metod: Bu nitel çalışma, 60 gönüllü hemşirelik öğrencisi ile yapılmıştır. Görüşmeler bireysel olarak ve yüzyüze gerçekleştirilmiştir. Veriler, Colaizzi'nin fenomenolojik analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Örneklem grubuna ulaşmak için amaçlı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Veri doygunluğu sağlanana kadar görüşmelere devam edilmiştir. Tüm görüşmeler ses kaydına alınmış ve daha sonra yazıya dökülmüştür. Araştırmanın verileri tematik analiz kullanılarak değerlendirilmiştir. Çalışma COREQ kontrol listesine göre yapılmış ve raporlanmıştır. \u0000Bulgular: Verilerin analizinde dört kategori (hemşirelik ve etiğe yönelik düşünceler, etik ikilemlere yönelik düşünceler, hemşirelikte etik dersinin katkılarına yönelik düşünceler, etik ve etik kodların önemine yönelik düşünceler) sekiz alt tema (amaç, özellik, uygulamada yaşanan durumlar, etik ikilem karşısında yapılanlar, bilgi, uygulama, felsefe ve işleyiş) saptanmıştır. \u0000Sonuç: Çalışma sonucunda hemşirelikte etik dersi kapsamında sunulan hemşirelik etik eğitiminin hemşirelik öğrencilerinin etik kodlar ve etik ikilemler konusunda farkındalığını artırdığı belirlenmiştir.","PeriodicalId":499280,"journal":{"name":"Nitel sosyal bilimler","volume":"52 11","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-05-14","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"140978743","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}

{"title":"Yönetim Danışmanları Perspektifinden Stratejik Yönetim Yolculuğunda Yöneticilerin Prangaları","authors":"Emine Şener, Selma Baran","doi":"10.47105/nsb.1421701","DOIUrl":"https://doi.org/10.47105/nsb.1421701","url":null,"abstract":"Uygulamada bazı yöneticiler, stratejik yönetimi teorik ve gerçek problemlerden uzak bulurken bazıları ise stratejik yönetim süreçlerinin sembolik eylemler olduğunu düşünmektedir. Bu sürece en önemliyi katkıyı sağlayacak kurumlardan biri olan yönetim danışmanlığının Türkiye'de yeterince kullanılmadığı görülmektedir. Bu araştırma, yönetim danışmanlarının yöneticilerin stratejik karar alma süreçlerini nasıl değerlendirdiğini ortaya koymak ve yönetim danışmanlarının stratejik yönetim sürecine katkılarını belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Sürece yönetim danışmanları perspektifinden yaklaşmayı amaçlayan nitel bir durum çalışması olarak tasarlanan çalışma, yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanarak, Yönetim Danışmanlığı Derneğine üye olan 9 yönetim danışmanıyla yapılan görüşmeler ile gerçekleştirilmiştir. Online gerçekleştirilen veri toplama süreci sonunda, katılımcılardan alınan yazılı cevaplar MAXQDA 2023 demo paket programı kullanılarak ve içerik analizi yapılarak sunulmuştur. Elde edilen sonuçlar özellikle üst yönetimin stratejik kararlardaki etkisini ortaya çıkararak danışmanlığın stratejik yönetim sürecindeki önemini ortaya koymaktadır.","PeriodicalId":499280,"journal":{"name":"Nitel sosyal bilimler","volume":"11 22","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-02-26","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"140430402","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}