{"title":"BİST’te İşlem Gören Sigorta Şirketlerinin Performans Analizi: MARCOS Metodu","authors":"Burhan Erdoğan, Yüksel Aydın","doi":"10.59372/turajas.1394285","DOIUrl":"https://doi.org/10.59372/turajas.1394285","url":null,"abstract":"Sigorta şirketleri finansal sistemin lokomotifi olarak görülen ve tüm ülkeler için hayati faaliyetlerini yerine getiren kurumlardır. Özellikle Türkiye gibi gelişmekte olan ekonomilerde bankacılık sektörü yanında önemli faaliyetleri icra ederek finansal sektörün işlevsel olmasına katkı sağlamaktadır. Bu çalışmada BİST’te (Borsa İstanbul) faaliyet gösteren Agesa Hayat Emeklilik AŞ, Ak Sigorta AŞ, Anadolu Anonim Türk Sigorta AŞ, Anadolu Hayat Emeklilik Aş, Ray Sigorta AŞ ve Türkiye Sigorta AŞ olmak üzere 6 sigorta şirketinin 2019-2022 dönemindeki finansal performansının ÇKKV (Çok Kriterli Karar Verme) tekniklerinden CRITIC (Criteria Importance Through Intercritera Correlation) ve MARCOS (Measurement Alternatives and Ranking according to Compromise Solution) modelleri ile ölçülmesi amaçlanmıştır. Analiz kapsamında belirlenen Kısa Vadeli Borçlar/Toplam Aktifler, Dönem Net Kârı/Toplam Aktif, Cari Varlık/Toplam Varlık, Faaliyet Gideri/Toplam Varlıklar, Özkaynaklar/Toplam Aktifler, Aktif Karlılık Oranı, Net Kâr/Özsermaye ve Alınan Prim Net/Alınan Prim Brüt kriterlerinin ağırlıklarının objektif olması amacıyla CRITIC metodu tercih edilmiştir. Belirlenen ağırlık skorlarından sonra çalışmanın ikinci kısmında MARCOS metodu ile analizler gerçekleştirilmiştir. CRITIC yöntemi analiz sonuçlarına göre incelenen dönemde sigorta şirketleri için en önemli finansal performans belirleyici kriter Faaliyet Gideri/Toplam Varlıklar olmuştur. Söz konusu yöntemden elde edilen sonuçlara göre Anadolu Hayat Emeklilik şirketi incelenen şirketler içinde performansı en yüksek şirket olurken Agesa Sigorta şirketi tüm yıllarda en kötü performansa sahip firma olarak tespit edilmiştir.","PeriodicalId":478005,"journal":{"name":"Turkish Research Journal of Academic Social Science","volume":"60 15","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-01-03","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"139451321","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"The Nahiw Disputes Between The Basra And Kufa Schools of Grammar About The Avamil of Maf'ūls and Munada","authors":"Ramazan Şahi̇n, Hakan Turğut","doi":"10.59372/turajas.1394687","DOIUrl":"https://doi.org/10.59372/turajas.1394687","url":null,"abstract":"Nahiv ilmi öğrenilmeden bu dinî metinlerdeki mesajları doğru bir şekilde anlamak ve eksiksiz bir şekilde aktarmak mümkün değildir. Bunun için eskiden beri eğitim müesseselerinde alet ilmi olarak nitelendirilen nahiv ilmi dersleri öncelikle verilmiş olup söz konusu ilmin kurallarına vakıf olunduktan sonra, amaç olan diğer İslamî ilimlerin dersleri verilmeye başlanmıştır. Nahiv ilmi, kelimelerin i‘rab hallerini inceleyen önemli bir ilimdir. Kişi, bu ilim vasıtasıyla cümle içerisinde bulunan kelimelerin hangi i‘rab konumuna sahip olduğunu bilmekte ve dolayısıyla fail, mef‘ûl, temyiz vb. ögelerin anlamlarını kavramakta ve eksiksiz bir şekilde aktarmaktadır. Nahiv âlimleri, nahiv ilminin konusu olan i‘rab olgusunu mülahaza etmişler ve bu olgunun, cümlenin bazı cüzlerinin bazı cüzlerine tesir etmesi neticesinde meydana geldiğini ifade etmişlerdir. Onlar tesir eden kelimeyi amil, müteessir olan kelimeyi ma‘mûl ve meydana gelen i‘rab olgusunu da amel kavramlarıyla ifade etmişlerdir. Nahiv ilminin konularına baktığımızda onun, genel olarak merfû‘ât, mansûbât ve mecrûrât olarak üç bölüme ayrıldığını, her üç bölümde de farklı durumları ve birbiriyle olan münasebetleri sebebiyle müstakil bir şekilde ele alınıp tahlil (çözümleme) ve mukayeseye ihtiyaç duyan öğeler bulunduğunu görüyoruz. Bu çalışmada mansûbât bölümünün aslını teşkil eden mef‘ûller ve bu öğeyle yakın münasebet içinde olan münâdâ öğesinin amili konusunda Basra ve Kûfe nahiv ekolleri arasında cereyan eden ihtilaflar ele alınıp tahlil etmeye ve sonrasında bu iki ekolün konu hakkındaki görüşleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları ortaya koymak suretiyle bir karşılaştırma yapmaya çalışılmıştır.","PeriodicalId":478005,"journal":{"name":"Turkish Research Journal of Academic Social Science","volume":"17 10","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-01-02","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"139389918","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"Researching the Ecological Footprint Awareness of University Youth: Example of TRA1 Region","authors":"Erkan Oktay, Yavuz Demir, Ebubekir Yazicioğlu","doi":"10.59372/turajas.1390871","DOIUrl":"https://doi.org/10.59372/turajas.1390871","url":null,"abstract":"Bu çalışma Erzurum, Erzincan ve Bayburt illerinde yüksek öğrenimlerine devam eden üniversite öğrencilerinin ekolojik (karbon) ayak izi farkındalığını ölçmek, ekolojik ayak izi farkındalığı üzerinde etkili olabilecek faktörleri tespit etmek için yapılmıştır. Çalışmaya katılan üniversite öğrencilerinin %3,9 gündelik hayatlarında ekolojik ayak izini çok az düşündüklerini, %41,3’ü orta düzeyde düşündüklerini ve 46,6’sı ise çok fazla düşündüklerini ifade etmiştir. Ekolojik ayak izini düşünme üzerinde etkili olan demografik faktörler önem sırasına göre “öğrencilerin bir işte çalışması”, “yaşları” ve “sınıflarıdır”. Ekolojik ayak izi düşünme sıklığı üzerinde etkili olan kişisel özellikler sırasıyla “tekliği tercih etme”, “mantıklı olma” ve “kalabalığı tercih etmedir”. Ekolojik ayak izi farkındalığı üzerinde etkili olan psikolojik faktörler sırasıyla “üretimde yenilenebilir enerjinin kullanılmasının geleceğimiz için sevindirici olması” ve “doğaya verilen zararı minimuma indirme baskısıdır”. Ekolojik ayak izi farkındalığı üzerinde etkili olan sosyolojik faktörler sırasıyla “biyoçeşitliliği arttırıcı çalışmalara katılma”, “çevre eğitimi dersleri alma”, “ailede çevre bilinci oluşması için çaba gösterme”, “tek kullanımlık ürünlerin kullanımını desteklemedir”. Ekolojik ayak izi farkındalığı üzerinde etkili olan toplumsal duyarlılık faktörleri sırasıyla “ürünleri ekolojik zararına göre alma” ve “dünyadaki gıda krizinden dolayı porsiyonları azaltmadır”. Ekolojik ayak izi farkındalığı üzerinde etkili olan enerji duyarlılığı faktörleri sırasıyla “küçük evleri tercih etme” ve “şehirdeki yenilenebilir enerji üretim kapasitesinin farkında olma” “evdeki enerji kaynaklarının tasarrufu için çalışma”, “geri dönüşümden elde edilen enerjiyi destekleyici çalışmalara katılma” ve “yenilenebilir enerji sistemleriyle ısınmayı tercih etmedir”. Ekolojik ayak izi farkındalığı üzerinde etkili olan gıda duyarlılığı faktörleri sırasıyla “sera ürünlerini tercih etmeme”, “yaşadığı yere yakın yerlerde üretilmiş gıdaları tercih etme”, “tüketimde aşırılığa kaçacak davranışlardan kaçınma”, “beslenmede öncelikli olarak organik tarım ürünlerini tercih etme” ve “gıda atığı üretmemeye çalışmadır”. Ekolojik ayak izi farkındalığı üzerinde etkisi olan biyolojik kapasiteye duyarlılık faktörleri sırasıyla “ortak kullanım alanlarını tercih etme”, “yeşil ekonomiyi destekleyici hareketlere önem verme”, “yanlış sulama yöntemlerinin toprağı bozduğuna inanç” ve “tarım arazilerinin imara açılmasının gıda kıtlığına sebep olacağına inançtır”.","PeriodicalId":478005,"journal":{"name":"Turkish Research Journal of Academic Social Science","volume":"139 48","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-01-02","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"139452906","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}
{"title":"PERSONAGES SUBJECT TO PROVERBS İN ARABİC LİTERATURE","authors":"Halis Dede","doi":"10.59372/turajas.1408016","DOIUrl":"https://doi.org/10.59372/turajas.1408016","url":null,"abstract":"The parable, which reflects the culture, lifestyle, historical events and religious thoughts of a nation, is an important subject discussed in the prose field of Arabic literature. These expressions, said emphatically and coherently as a result of certain events and interactions, were transferred from generation to generation within that culture and created a rich literary accumulation. Since human beings are naturally prone to both good and bad behaviors, they have sometimes exhibited praiseworthy and encouraged behaviors such as truthfulness, courage, generosity and loyalty; Sometimes he engaged in behaviors that were criticized and should be avoided, such as stinginess, stupidity, ungratefulness, and lying. In this context, some people in the Arab geography have distinguished themselves and come to the fore in society in displaying these behaviors, and as such, they have become the subject of proverbs. In this study, the life stories of the personalities about whom parables are used due to their characteristics and behaviors, the parable written in their names and the subject of this parable are briefly discussed and the personalities in question are presented in alphabetical order. With this, we aim to reveal how these people became the subject of parables, how these parables affected the lives of individuals in the historical process, and who these people who were mentioned frequently in books and found fame were and how many they were.","PeriodicalId":478005,"journal":{"name":"Turkish Research Journal of Academic Social Science","volume":"117 26","pages":""},"PeriodicalIF":0.0,"publicationDate":"2024-01-02","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":null,"resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":"139390949","PeriodicalName":null,"FirstCategoryId":null,"ListUrlMain":null,"RegionNum":0,"RegionCategory":"","ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":"","EPubDate":null,"PubModel":null,"JCR":null,"JCRName":null,"Score":null,"Total":0}