{"title":"Güneydoğu Anadolu Orojenezinde Aksu-Samsat (Adıyaman) Profil Hattının Jeolojik Özellikleri","authors":"Özlem Korucu, Veysel Işık","doi":"10.17824/yerbilimleri.1129329","DOIUrl":null,"url":null,"abstract":"Alpin-Himalaya Orojenezinin bir parçasını oluşturan Güneydoğu Anadolu Orojenezi, (GAO) Geç Kretase-Senozoyik süresince Avrasya ve Afrika/Arap Levhalarının göreceli olarak birbirlerine yaklaşımı, Neo-Tetis Okyanusunun güney kolunun yitimi, okyanusal kabuk kayalarının üzerlemesi, okyanus havzasının daralması/kapanması ve kıta-kıta çarpışması, değişen tektonik rejimlerde çökel ortamları ve yoğun deformasyon gelişimini temsil eder. GAO kuzeyden güneye doğru Nap bölgesi, Ekay zonu ve Arap Platformu olarak üç ana yapısal bölümden oluşur. Bu çalışmaya konu olan Aksu-Samsat profil hattı ve harita alanı bu yapısal bölümlerden Nap bölgesi ile Arap Platformunu içermektedir. Profil hattı yersel ve bölgesel ölçekli uyumsuzluklar ile farklı ölçeklerde kıvrım ve fay gelişimlerini barındırır. Fayların çoğu ters ve bindirme karakterli faylardır; havza çökellerini denetleyen ve/veya kesen sınırlı gelişime sahip normal faylar ile önceki yapıları ve litolojileri etkilemiş genç doğrultu atımlı faylar/fay zonları da yer almaktadır. Kıvrımlar farklı geometrilerde ve antiklinal/antiform ve senklinal/sinform özelliklidir. \nBölgede ve profil hattı boyunca paleotektonik ve neotektonik rejim dönemleri işaret eden beş deformasyon evresi belirlenmiştir; bu evreler sırasıyla üst Kampaniyen-alt Maestrihtiyen, üst Palesen-alt Eosen, orta Eosen sonu, erken Miyosen sonu ve Pliyosen-Kuvaterner evreleridir. Üst Kampaniyen-alt Maestrihtiyen evresi özellikle Koçali ofiyolit melanj ve Karadut karmaşığı kayalarının Koçali ve Karadut dekolmanları boyunca bölgeye yerleşimini temsil ederken, üst Paleosen-alt Eosen evresi kuzey alanların yükselip aşınması ve Gercüş formasyonunun uyumsuz olarak çökelmesi ile ilişkilidir. Orta Eosen sonu evresi, bölgesel sıkışma rejimine bağlı Midyat grubu ve örttüğü önceki litolojilerin kıvrımlanması ve faylanması ile temsil olur. Erken Miyosen sonu evresi, bölgedeki metamorfitlerin ve Maden karmaşığını oluşturan kayaların Aksu fay zonu boyunca platformun genç çökelleri üzerine (Silvan grubu) yerleşimi ve erken Miyosen ve öncesi kayaların yaygın deformasyonu ile temsil olur. Alanı etkileyen Pliyosen-Kuvaterner deformasyon evresi ile özellikle sol yanal doğrultu atımlı fayların (Örn., Adıyaman fay zonu) gelişimi ile tipiktir. İnceleme alanı ve yakın civarındaki stratigrafik oluşum ve deformasyon gelişimi, orojenezin diğer kesimleri ile önemli ölçüde korele edilmektedir.","PeriodicalId":52537,"journal":{"name":"Yerbilimleri/ Earth Sciences","volume":" ","pages":""},"PeriodicalIF":0.0000,"publicationDate":"2022-11-03","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":"0","resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":null,"PeriodicalName":"Yerbilimleri/ Earth Sciences","FirstCategoryId":"1085","ListUrlMain":"https://doi.org/10.17824/yerbilimleri.1129329","RegionNum":0,"RegionCategory":null,"ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":null,"EPubDate":"","PubModel":"","JCR":"Q4","JCRName":"Earth and Planetary Sciences","Score":null,"Total":0}
引用次数: 0
Abstract
Alpin-Himalaya Orojenezinin bir parçasını oluşturan Güneydoğu Anadolu Orojenezi, (GAO) Geç Kretase-Senozoyik süresince Avrasya ve Afrika/Arap Levhalarının göreceli olarak birbirlerine yaklaşımı, Neo-Tetis Okyanusunun güney kolunun yitimi, okyanusal kabuk kayalarının üzerlemesi, okyanus havzasının daralması/kapanması ve kıta-kıta çarpışması, değişen tektonik rejimlerde çökel ortamları ve yoğun deformasyon gelişimini temsil eder. GAO kuzeyden güneye doğru Nap bölgesi, Ekay zonu ve Arap Platformu olarak üç ana yapısal bölümden oluşur. Bu çalışmaya konu olan Aksu-Samsat profil hattı ve harita alanı bu yapısal bölümlerden Nap bölgesi ile Arap Platformunu içermektedir. Profil hattı yersel ve bölgesel ölçekli uyumsuzluklar ile farklı ölçeklerde kıvrım ve fay gelişimlerini barındırır. Fayların çoğu ters ve bindirme karakterli faylardır; havza çökellerini denetleyen ve/veya kesen sınırlı gelişime sahip normal faylar ile önceki yapıları ve litolojileri etkilemiş genç doğrultu atımlı faylar/fay zonları da yer almaktadır. Kıvrımlar farklı geometrilerde ve antiklinal/antiform ve senklinal/sinform özelliklidir.
Bölgede ve profil hattı boyunca paleotektonik ve neotektonik rejim dönemleri işaret eden beş deformasyon evresi belirlenmiştir; bu evreler sırasıyla üst Kampaniyen-alt Maestrihtiyen, üst Palesen-alt Eosen, orta Eosen sonu, erken Miyosen sonu ve Pliyosen-Kuvaterner evreleridir. Üst Kampaniyen-alt Maestrihtiyen evresi özellikle Koçali ofiyolit melanj ve Karadut karmaşığı kayalarının Koçali ve Karadut dekolmanları boyunca bölgeye yerleşimini temsil ederken, üst Paleosen-alt Eosen evresi kuzey alanların yükselip aşınması ve Gercüş formasyonunun uyumsuz olarak çökelmesi ile ilişkilidir. Orta Eosen sonu evresi, bölgesel sıkışma rejimine bağlı Midyat grubu ve örttüğü önceki litolojilerin kıvrımlanması ve faylanması ile temsil olur. Erken Miyosen sonu evresi, bölgedeki metamorfitlerin ve Maden karmaşığını oluşturan kayaların Aksu fay zonu boyunca platformun genç çökelleri üzerine (Silvan grubu) yerleşimi ve erken Miyosen ve öncesi kayaların yaygın deformasyonu ile temsil olur. Alanı etkileyen Pliyosen-Kuvaterner deformasyon evresi ile özellikle sol yanal doğrultu atımlı fayların (Örn., Adıyaman fay zonu) gelişimi ile tipiktir. İnceleme alanı ve yakın civarındaki stratigrafik oluşum ve deformasyon gelişimi, orojenezin diğer kesimleri ile önemli ölçüde korele edilmektedir.
根据过去克雷塔塞-新元古代时期的奥地利和非洲/阿拉伯Levanas的说法,作为阿尔卑斯喜马拉雅山脉Orojenez的一部分,Anadolus Orojeez南部(GAO)彼此更为接近,新提提斯洋南臂的食物,海壳岩的重叠,洋池的减少/关闭以及大陆的交叉,技术的变化代表着废物环境的发展和强烈的变形。GAO由Nap南部的三个主要结构、Ekay区和阿拉伯平台组成。本工作的阿克苏-萨姆萨特剖面线和地图区域包括Nap和Nap剖面的阿拉伯平台。剖面线包括不同尺寸的曲线和效益,局部和区域不规则。大多数文件都已损坏并具有合并字符;不支持它们。此外,年轻直接废物/公用设施的前结构和岩石圈受到正常文件的影响,控制和/或跨界开发水池。圆周具有不同的几何形状和抗克隆/抗泡沫和合成/sinform。Bölgede ve profil hattıboyunca paleotektonik ve neuroktonik rejim dönemleri işaret eden beşdeformasyon evresi belillenmiştir;在这些宇宙的过程中,上层的香槟大师,上层的巴勒斯坦alt-Eosen,中东的尽头,早期的米约森和普利奥森-科威特宇宙。虽然顶级香槟地下大师代表了该地区,特别是在Coach的官方忧郁和卡拉杜特复杂岩石腐烂期间,该地区即将在古森亚奥森北部地区增加和坍塌,并在德国人地层中坍塌。中东的终结是地中海集团的旋转和冲击以及之前光刻的影响。早在米约森末期,该地区的变质岩和岩石就形成了混合矿,代表了Silvan群在平台年轻屋顶上的位置,以及早期米约森和阿克苏地区岩石的普遍变形。视场变形环境是左手直接放电发展的典型环境(例如Name fay区)。研究区域的发展及其周围的战略发展,以及变形的发展,对于与造山运动其他部分的相关性至关重要。
期刊介绍:
Manuscripts submitted to YERBİLİMLERİ should have not been published or simultaneously submitted elsewhere. The overlap of contents between related papers should be the minimum, and normally confined to the introductory/review sections. Authors should consult the Journal’s “Instructions for Contributors” for detailed stylistic guidelines during preparation of their manuscript. Editors may return manuscripts that are grossly inconsistent with these guidelines.