Hile mi Suistimal mi? Bütünleştirici Literatür Değerlendirmesi Yöntemi ile Kavramsal Bir Analiz

Abstract

Hile ve suistimal, özellikle günümüzde işletmeler ve bu kavramlarla ilgili olan yetkili ve mesleki kurum ve kuruluşlar tarafından sıklıkla kullanılan ve ilgili akademik kaynak ve metinlerde de adı çokça geçirilen iki yaygın kavram olarak karşımıza çıkmaktadır. Söz konusu kullanımlar incelendiğinde bu iki kavramın Türkçede sıklıkla birbirinin yerine kullanıldığı ve birbiri ile karıştırıldığı görülmektedir. Oysaki hile kelimesi İngilizce “fraud”, suistimal kelimesi ise “corruption & abuse” kelimelerine karşılık gelmekte ve iki ayrı anlamı ifade etmektedir. Suistimal kelimesinin kavramsal olarak kompleks yapıda olması ve farklı disiplinlerde farklı anlamlarda kullanılabilmesi sebebiyle ise denetim bilimi içerisinde ele alınan finansal suistimallerin İngilizce içerisinde zaman zaman “financial abuse” terimi ile de ifade edildiği görülmektedir. Orjinalinde farklı anlamlar taşıyan ve birbirinden farklı olan iki ayrı kavramın aynı anlamda kullanılması ise tam bir kavram kargaşasına neden olmaktadır. Özellikle İngilizceden Türkçeye yapılan çevirilerde her kurumun ve kuruluşun kendi yaptığı çeviriyi benimsemiş olması da kavramlar arasındaki farklılığın anlaşılmasını güçleştirmektedir. Çalışmada, kavramlar arası anlam kargaşasının çözülmesine yardımcı olmak amacıyla öncelikle hile ve suistimal kavramları arasındaki ilişki benzerlikler ve farklılıklar açısından ele alınmış, daha sonra ise kavramların farklı kullanım şekilleri bütünleştirici literatür değerlendirmesi yöntemi ile analiz edilmiştir.