Соғыс әлеуметтік құбылыс ретінде: философиялық дискурс

Abstract

Статья посвящена исследованию войны в философской и научной традиции как сложного социального явления. Автором рассматриваются социально-исторические и социокультурные аспекты войны в контексте историко-философской мысли. Автор останавливается на основных подходах античной философии к решению ключевых вопросов, связанных исследованием войны и отмечает, что именно в сочинениях Гераклита, Платона и Аристотеля закладываются основы «классической» парадигмы войны. Далее автор обращается к наследию Карла фон Клаузевица для того, чтобы определить основные особенности современных взглядов на войну как практику, строго закрепленную за государством. Завершается статья сравнительным обзором подходов к определению войны, характерных для современных войн. Мақала күрделі әлеуметтік құбылыс ретінде философиялық және ғылыми дәстүрдегі соғысты зерттеуге арналған. Автор соғыстың әлеуметтік-тарихи және әлеуметтік-мәдени аспектілерін тарихи-философиялық ой тұрғысынан қарастырады. Автор ежелгі философияның соғысты зерттеумен байланысты негізгі мәселелерді шешудегі негізгі тәсілдеріне тоқталып, Гераклит, Платон және Аристотельдің жазбаларында соғыстың "классикалық" парадигмасының негізі қаланғанын атап өтеді. Әрі қарай, автор Карл фон Клаузевицтің мұрасына соғыстың қазіргі заманғы көзқарастарының негізгі ерекшеліктерін мемлекетке қатаң бекітілген тәжірибе ретінде анықтау үшін жүгінеді. Мақала қазіргі соғыстарға тән соғысты анықтау тәсілдеріне салыстырмалы шолумен аяқталады. The article is devoted to the study of war in the philosophical and scientific tradition as a complex social phenomenon. The author examines the socio-historical and socio-cultural aspects of the war in the context of historical and philosophical thought. The author dwells on the main approaches of ancient philosophy to solving key issues related to the study of war and notes that it is in the writings of Heraclitus, Plato and Aristotle that the foundations of the "classical" paradigm of war are laid. Next, the author turns to the legacy of Karl von Clausewitz in order to identify the main features of modern views on war as a practice strictly assigned to the state. The article concludes with a comparative review of approaches to the definition of war, characteristic of modern wars.